EN | NL
MENU

Blog

21 september 2016

Active citizenship - Leefwereld onderzoek
Door: Renee van Laar

Van februari t/m april 2016 hebben 54 studenten uit het tweede jaar Cultureel Maatschappelijke Vorming en Theater & Maatschappij de module Active Citizenship gevolgd. Deze module maakt deel uit van de programmalijn Sense of the City.

Er waren 13 student groepen die zich hebben verdiept in de leefwereld van bewoners in de deelgemeente IJsselmonde.

De aanleiding is dat de deelgemeente  IJsselmonde bepaalde wijken heeft aangeduid als kantelwijken. Wat betekent dat die het gevaar lopen om af te glijden tot achterbuurten.

Elke groep had  een “eigen” wijk om daar de leefbaarheid en woonsituatie systematisch in kaart te brengen.

Behalve dat het doel was dat studenten zich leren professionaliseren, was er ook het doel om leden van de gebiedscommissie IJsselmonde te adviseren wanneer er verbeterpunten werden ontdekt die de wijken weer de goede kant op zouden kunnen sturen.


Visueel Veldonderzoek in Jachthavendorp    

Cultureel Maatschappelijke vorming (CMV)

De module Active Citizenship is regulier opgenomen in het curriculum van CMV. Studenten worden tijdens deze studie opgeleid tot  ondernemende professionals in de sociale en culturele sector. Het leren verrichten van leefwereld onderzoek is binnen deze context een voorgeschreven doel.

Studenten  aan het woord: “Verschillende ontwikkelingen en vernieuwingen kunnen bijdragen aan het beroepsmatig handelen van een CMV-er. Alsnog moet er per gebied/wijk gekeken worden welke ontwikkelingen en vernieuwingen de sociale cohesie kunnen bevorderen. Dit is immers per gebied/wijk verschillend. Aan de hand van het visueel veldonderzoek en eigen ervaringen stelt de onderzoeksgroep de volgende ontwikkelingen en vernieuwingen op voor de wijk Waterside: terrasjes, verlichting, fietsroutes en ontmoetingsplekken”.

   
Visueel Veldonderzoek in Zuid Beverwaard

Visueel Veldonderzoek      -     Narratieven      -     Werkhypothesen      -    Visuele Priming   -       literatuur

Zoals gebruikelijk begint de onderzoeksmethode “Sence of the City ”met een Visueel Veldonderzoek in de wijk.

Deze werd begeleid door de docenten dr. Marina Meeuwisse en Renee van Laar door colleges te geven op straat.

Met een onbevangen blik leerden studenten om foto’s te maken van plekken die hen opvielen. Ook ontstonden spontane gesprekken met bewoners waar audio opnames van werden gemaakt. De basis voor het onderzoek was hiermee gelegd. Nadat de foto’s waren gecategoriseerd, konden daar beeldanalyses van worden gemaakt. Dit gebeurt in de vorm van de zogenaamde  narratieven.  Daarin vindt eerst de beschrijving plaats van wat er letterlijk te zien is op de foto. Door juist ook symbolische betekenissen toe te kennen, krijgt de plek op de foto identiteit: “sence of place”. Waar overeenkomsten te vindend zijn in een aantal narratieven komt het verhaal van de straat of de wijk naar boven.

Aan de hand van de uitgewerkte narratieven en de gesprekken zijn werkhypothesen opgesteld. ,

Als laatste stap in het onderzoek worden deze getoetst door Visule Priming. Foto’s worden voorgelegd aan meerdere bewoners gedurende een aantal seconden. Het doel is om daarmee onbewuste kennis die door het beeld wordt geactiveerd over de wijk naar boven te halen naar boven te halen. Daarmee wordt de werkhypothese wel of niet bevestigd.

Eveneens door Marina Meeuwisse worden verbindingen gelegd met de voorgeschreven literatuur (Meeuwisse, M. (2015). Psychologie van de stad. Antwerpen: Garant.

Resultaten van Studenten beknopt uitgelicht:

Groenenhagen Tuinenhoven:

Werkhypothese

De verbinding tussen actieve en non - actieve bewoners in de wijk moet geoptimaliseerd worden om de sociale cohesie in de wijk te vergroten.

Aanbeveling:

“Wij willen voorstellen om burgerinitiatieven van de huidige bewoners en winkeliers in de wijk Groenenhagen-Tuinenhoven een grotere rol te laten spelen in de wijk. Wanneer je goed luistert naar de reacties van de inwoners, merk je dat er geen sprake is van een sterke sociale cohesie en dit merk je vooral als je in gesprek bent met immigrante bewoners van de wijk. Zij voelen zich vaak niet gezien of gehoord en zelfs een beetje buitengesloten, doordat ze weinig aanspraak hebben. De behoefte naar verbinding in de wijk is groot en daarom hebben wij het volgende bedacht: wij zouden graag een wekelijkse markt zien op het Prinsenplein in Tuinenhoven.


Prinsenplein in Tuinenhoven (Google maps, 2015)

Een markt creëert een ruimte waarin winkeliers, klanten en wandelende buurtbewoners met elkaar in contact kunnen komen. Wij hebben gekozen voor deze locatie omdat een winkelstraat vaak ook een verbindende factor heeft en deze missen wij bij deze straat. Verder is er sprake een goede infrastructuur rondom het plein, het grenst aan een weg en er is een tramhalte op loopafstand. Verder bevindt het Prinsenplein zich ongeveer in het midden van Groenenhagen Tuinenhoven en dit maakt de locatie heel centraal en een ideale plek voor een markt”.

Veranda uitgaansgebied

Werkhypothese:

Voor een bruisende sfeer in de Veranda is er meer integratie nodig tussen het uitgaansgebied en het woongebied. 


Veranda woongebied

Veranda uitgaansgebied:Pathé de Kuip

“Als CMV’er en theatermaker lijkt het ons heel interessant om het woongebied wat grenst aan de Veranda te betrekken in het zomerfestival. Door het gesprek aan te gaan met de buurtbewoners, zal blijken waar hun wensen en kwaliteiten liggen. Dit kunnen we gebruiken als ingang voor de ideeën voor het zomerfestival. Nu denken we aan een open podium waarbij bewoners hun talenten kunnen delen. Door de talenten van deze mensen te betrekken bij het evenementen creëer je burgerbetrokkenheid en vindt er talentontwikkeling plaats. Daarnaast lijkt het ons leuk een buurtbarbecue te organiseren bij het festival, hierbij worden alle buurtbewoners uitgenodigd, en kunnen voorbijgangers ook een hapje mee eten. Verder zou er voor overdag gedacht kunnen worden aan een markt zoals de Swan Market, deze vintagemarkt trekt altijd veel bezoekers. Dat zal dus zeker goed werken als publiciteitsstunt”.De aanbeveling:

Op 13 april hebben alle studentgroepen hun bevindingen en aanbevelingen gepresenteerd aan zowel de docenten

als drie leden van de gebiedscommissie IJsselmonde. Deze mensen toonden zich verrast door de resultaten.