EN | NL
MENU

Sociale ondernemers op safari in Rotterdam

23/03/2018

Social Enterprise Safari Rotterdam - Searching for the Secret six

Op donderdag 15 maart 2018 organiseerde het Expertisecentrum Maatschappelijke Innovatie (EMI) in samenwerking met Rotterdam Business School, Spark Social EnterpriseSeinwezen en Stadsgarage Haarlem een bijzondere city safari, waarin studenten en docenten van de opleiding commerciële economie tientallen sociale ondernemers uit binnen- en buitenland op sleeptouw namen hun stad. Tijdens de Social Enterprise Safari Rotterdam, zoals de experience heette, bezochten ze diverse sociale ondernemers in Rotterdam. Met als doel: inspiratie opdoen en van elkaar leren. Door middel van een speciaal voor deze middag ontwikkelde game, werden de deelnemers uitgedaagd onderweg zoveel mogelijk relevante informatie op te halen.



Marketing of social business en Creative Marketing and Sales. Zo heten de Hogeschool Rotterdam-opleidingen waar studenten opgeleid worden om met hun commerciële kennis en kunde waarde toe te voegen aan de maatschappij. In samenwerking met deze opleidingen heeft EMI de Social Enterprise Safari Rotterdam georganiseerd, waarvoor partners uit binnen- en buitenland naar het lesgebouw aan de Kralingse Zoom zijn gekomen.

''Het is gaaf om vandaag gastheer te zijn en gasten uit het buitenland te laten zien waar we in Rotterdam mee bezig zijn. Het is leuk om groos te zijn op Rotterdam''- Ernst Phaff, hoofddocent van de opleiding Marketing of Social Business


EMI-directeur Carolien Dieleman trapt het programma af met een welkomstwoord, waarin ze uitlegt wat EMI precies doet. Ze schetst de situatie van Rotterdam-Zuid als een plek waar problemen culmineren en precies om die reden ook vele kansen liggen. Vervolgens vertelt Steffie Theuns, onderwijsmanager Commerciële Economie, wat de opleiding Marketing of social business inhoudt. “Studenten worden opgeleid tot commerciëel econoom, ten goede van social businesses,” zegt ze. “We noemen ons heel bewust een community. Studenten werken samen met ondernemers en partners om wicked problems te tackelen, die in de stad aan de oppervlakte komen.” Met wicked problems wordt bedoeld: complexe problemen, waarvan niet eens altijd duidelijk is dát het problemen zijn en waarvoor een oplossing niet voor de hand ligt. Problemen, waar de deelnemers spoedig meer over zullen horen, als de Social Enterprise Safari van start gaat.

Voor het zo ver is, legt gameontwerper en docent bij Rotterdam Business School Joep Tempelaar de spelregels uit: in groepjes van 14 zullen de deelnemers zich door de stad verspreiden om sociale ondernemers te bezoeken. Bij iedere ondernemer moeten zij op zoek naar verborgen QR-codes, om zo ‘The Secret Six’ te ontdekken: stadsgeheimen, die betrekking hebben op de bezochte locaties en hun omgeving. Bovendien zal de groep door elke ondernemer uitgedaagd worden om mee te denken over een bepaald probleem waar hij of zij tegenaan loopt. Hoe waardevoller de input voor de ondernemer, hoe meer punten er verdiend worden en hoe meer kans gemaakt wordt op een heuse award.


Game on

En dan gaat ging het spel beginnen! Vijf groepjes van 14 deelnemers verspreiden zich over de stad. Twee nemen de watertaxi en pakken de fiets naar Zuid. Drie andere groepen reizen per tram naar West en Rotterdam Central District. Iedere groep bestaat uit twee of drie studenten, een of twee docenten en een zeven of acht sociale ondernemers uit Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk. De studenten hebben een camera bij zich; zij hebben de opdracht gekregen de experience vast te leggen in een vlog. Hiervoor hebben ze een cursus gevolgd bij de makers van hét Rotterdamse videokanaal OPEN Rotterdam.

 

De groepen die bij de Watertaxi-halte staan te wachten, maken alvast kennis met elkaar. Wie zijn ze en wat doen ze? Asha Ramnathsing vertelt dat ze van huis uit econoom is en in Amsterdam-Zuidoost werkt als coach en sociaal ondernemer. “Eén van mijn belangrijkste doelen is om jongeren die niet aan de bak komen, weer de arbeidsmarkt op te helpen.” Ze gaat vandaag mee op safari om inspiratie op te doen. 

“Ik ben benieuwd welke ondernemers we vandaag gaan bezoeken, hoe ze doen wat ze doen en waar ze tegenaan lopen. Wellicht zijn er overeenkomsten en kunnen we van elkaar leren''- Asha Ramnathsing


Als de watertaxi aan komt varen, roept sociaal ondernemer Anne Weinhold uit het Engelse Sussex uit: “Is dát de watertaxi? Reizen mensen hier echt mee in Rotterdam?” Ja, echt, Anne.

Terwijl het bootje over de Maas scheurt en vooral de deelnemers van buiten Rotterdam hun ogen uitkijken en genieten van het zonnetje, vertelt Tom Maenhout uit Gent dat hij al eens eerder in Rotterdam was. “Maar dat was één dag. Te kort om de stad echt te leren kennen. Ik vind het leuk dat we vandaag echt de diepte in gaan. Ik ben benieuwd naar de strijd die sociale ondernemers hier leveren om hun ondernemingen op te starten en hoe zij omgaan met tegenslagen.” Zelf heeft Maenhout ook een interessant verhaal: “In Gent heb ik Brake-out opgezet, een talentontwikkelingstraject voor mensen met een beperking. In twee of drie jaar tijd bieden we mensen allemaal verschillende ervaringen aan, zodat ze kunnen ontdekken wat ze graag doen. Mensen begeleiden bij het opstappen op de watertaxi zou zo’n job kunnen zijn.”

  

Groep 2, Rotterdam-Zuid

De groep komt aan bij Stichting Charlois aan het Water, aan de Maashaven op Rotterdam-Zuid. Ze worden ontvangen door Arzu Ayikgezmez, die als architect, cultureel programmeur en als sociaal ondernemer betrokken is bij het paviljoen. Ze vertelt hoe ze de voormalige bedrijfskantine van de vuilverbrandingsfabriek omtoverden tot een ontmoetingsplek voor de buurt, met buurtdiners, culturele activiteiten en een productieruimte voor artists in residence. Terwijl Arzu uitleg geeft over de investeringen die nodig waren, het verdienmodel dat ze ontwikkelden en de onzekerheid waar de Stichting Charlois aan het Water mee moet dealen, wordt de lunch geserveerd. De deelnemers stellen vragen aan Arzu en reflecteren vanuit hun eigen praktijk op haar verhaal. “Het is interessant om verschillende manieren van aanpak te horen voor vergelijkbare problemen,” zegt Damian Tow van Brighton Energy, terwijl de andere deelnemers hard op QR-codes jagen. Buiten klinkt gejoel. Er is een gouden lantaarnpaal ontdekt, die nu en dan knippert. Is het er een van the Secret Six?

''We komen allemaal dezelfde problemen tegen: hoe krijg je de politiek in beweging, hoe ga je om met onzekerheid?'' - Damian Tow

De groep vervolgt zijn weg naar de Veldacademie. Daar worden de deelnemers ontvangen door Otto Trienekens en Andrea Fitskie. Otto legt uit hoe de Veldacademie onderzoek doet in Rotterdam-Zuid, daarmee data verzamelt over actuele vraagstukken en deze data deelt met de overheid én inzet voor projecten waarmee ze aan een oplossing van problemen willen bijdragen. Een voorbeeld is het project Gezond in IJsselmonde, dat zich richt op het verbeteren van de leefstijl van kinderen en hun huishoudens in Rotterdam IJsselmonde.

Anne Weinhold, die in Sussex ook bezig is met voeding, vindt dit erg interessant. Met haar stichting, Food Pioneers, probeert ze mensen uit hun isolement te halen door middel van samen koken en eten. “Mensen eten beter als ze lekker in hun vel zitten en zich veilig voelen,” weet ze. “Lichamelijke gezondheid komt samen met geestelijke gezondheid, en andersom.” Otto en Andrea delen die gedachte.  

Als Otto vertelt hoeveel mensen er aan de ene kant van Sluisjesdijk werkloos op de bank zitten, terwijl aan de andere kant veel grote bedrijven zitten met personeelstekorten, veert Asha Ramnathsing op: “Dit is precies wat ik in Amsterdam-Oost zie gebeuren.” Later zal ze zeggen dat ze het bezoek aan de Veldacademie het hoogtepunt van de tour vond: “Omdat ze in de wijk gesitueerd zijn en een manier hebben gevonden om de overheid van zoveel mogelijk data te voorzien, maar de opbrengst ook vertalen naar een oplossing voor de problemen.

De poncho’s gaan aan, want het is gaan regenen. De groep fietst door de natte straten van Rotterdam-Zuid, richting Afrikaanderwijk. De bestemming is Niffo, een galerie annex recycle studio met een maatschappelijke en educatieve functie. Oprichtster Zoë Cochia opent de deur: “Welkom, welkom.” Als iedereen zijn jas uit heeft gedaan en een koekje in de hand heeft, vertelt Zoë wat Niffo is: “Er gebeurt hier van alles. Zumba-lessen, discussie-avonden, huiswerkbegeleiding voor jongeren, en nog veel meer.” Ze vertelt ook over haar zorgen over het voortbestaan van de plek.

''De gentrification komt vanuit Katendrecht deze kant op, naar de ghetto. Als een groot monster dat ons wil opslokken. De galerie is in gevaar, terwijl ik zo graag een goede plek wil voor de kwetsbaren in onze samenleving. Een multiculturéle plek.'' - Zoë Cochia


Anne Weinhold uit Sussex is geraakt door Zoë’s verhaal. “She’s a soul woman, dat voel je. Zij maakt deze plek.” Ze koopt een T-shirt uit het kledingrek, betaalt het dubbele van het bedrag dat Zoë genoemd heeft, en schenkt dat aan de galerie. Het shirt trekt ze aan op de wc en vraagt dan aan Zoë of ze met haar op de foto wil.

Ceren Karışlı an Auriliano Mijnals, studenten social business, zijn druk aan het vloggen. Ondertussen doen ze zelf ook inspiratie op. “Wat ze bij Niffo doen, trekt mij erg aan,” zegt Ceren. “Zelf wil ik ook graag sociale impact creëren in Rotterdam. Hoe, dat weet ik alleen nog niet.”

Auriliano weet het al wel: “Ik organiseer feesten in clubs, waarvan de opbrengst bestemd is voor gezinnen die in armoede leven en moeite hebben om bijvoorbeeld een verjaardagsfeestje voor hun kind te kunnen betalen. Kinderen laten voelen dat ze waardevol zijn, dat is mijn droom. Want als je dat niet weet, ga je met alle winden meewaaien. Om mijn doel te bereiken wil ik een eigen platform oprichten voor theater, dans, zang en fashion. Hiervoor heb ik tijdens deze route weer nieuwe ideeën opgedaan.”

 

Ondertussen…

Terwijl groep 2 Niffo verlaat en op de fiets stapt naar de laatste locatie van de tour, zijn elders in de stad ook de andere vier groepen ook aan het einde van hun safari’s gekomen. Ook zij hebben bijzondere locaties bezocht waar met veel liefde en passie wordt gewerkt aan sociale impact en via de verstopte QR-codes stadsgeheimen verzameld. Zo bezochten ze bijvoorbeeld Heilige Boontjes, een koffiemerk met lunchroom in een voormalig politiebureau, dat gerund wordt door ex-gedetineerden. Of Rebelz aan de Rotte, een restaurant dat ex-gedetineerde vrouwen een kans biedt op een betere toekomst als kok of gastvrouw. Hier vertelde een ex-gedetineerde zelf hoe ze werkt aan een nieuw leven, terwijl ze nog vastzit voor drugssmokkel. Eén groep genoot van een lunch op het dak van het Schieblock, met groenten en kruiden afkomstig van de groene Dakakker. Ze liepen over de Luchtsingel, die twee gebieden aan elkaar verbindt en nieuw leven blaast in stukjes stad die ooit verwaarloosd waren. Ze namen een kijkje op het dak van de Hofbogen, waar de eerste aanzet ligt van een nieuw stadspark. En ze spraken met bevlogen ondernemers, die zich dag in, dag uit inzetten om van Rotterdam een betere plek te maken.

   


Aan het eind van de middag nemen ook zij de Watertaxi, om de middag gezamenlijk af te sluiten op Rotterdam-Zuid, tijdens een borrel bij Posse op Katendrecht, waar alle groepen samenkomen. Onder het genot van een hapje en een drankje, worden ervaringen uitgewisseld. Asha Ramnathsing: “Ik heb me vandaag echt opgesteld als een spons. Ik wilde álles van de sociale ondernemers die we bezochten, weten, om hun verhaal zo goed mogelijk te begrijpen.”

''Ik heb veel geleerd over Rotterdam vandaag. Een hoogtepunt was de Dakakker op het Schieblock, waar bloemen groeien, die door de omringende horecaondernemers worden afgenomen'' - Gert-Jan van de Maas, programmaleider van project Sociale Ondernemerschap bij EMI.

Ook Michelle Davids, student Creative Marketing and Sales, is de rondleiding door het Schieblock het meest bijgebleven. “Als je het verhaal achter het gebouw kent, ga je er anders naar kijken. Eerst was het voor mij gewoon een grijs gebouw. Nu weet ik wat er allemaal gebeurt en wat dat voor de stad betekent.”

 

Winnaar?
De grote vraag is natuurlijk, of alle groepen tijdens de Social Enterprise Safari Rotterdam ‘The Secret Six’ hebben weten te verzamelen via de verstopte QR-codes. En, welke groep de sociale ondernemers op hun route de meeste hulp heeft kunnen bieden en dus die award in de wacht sleept. Daarvoor moeten de deelnemers nog even geduld hebben, de award uitreiking is morgenochtend. Nu is het tijd voor biertjes, kaaskroketjes en goede verhalen.    


Award uitreiking

De volgende ochtend komen alle deelnemer opnieuw bijeen in Kralingen, ditmaal bij Excelsior4all op de Honingerdijk, voor de bekendmaking van de winnaar. Ernst Phaff, hoofddocent van de opleiding Marketing of Social Business, blikt terug op de Social Enterprise Safari. Alle groepen hebben ‘The Secret Six’ gevonden en inspirerende gesprekken gevoerd met sociale ondernemers door heel Rotterdam. Toch komt er een winnaar uit de bus en dat is groep 3, die op safari is geweest in het Luchtsingelgebied. De vlog van het winnende team is gemaakt door Michelle Davids, Gaitrie Jhagjhoor Sigh en Femke Vermaas. Gefeliciteerd, groep 3! 



Medemogelijk gemaakt door: 

 

 

 

 

 

Contact info

Wilt u contact opnemen met EMI?

Email: EMIopzuid@hr.nl
Telefoon: 010 794 5946